Krachttraining schema voor beginners: hoe je begint
Krachttraining schema voor beginners: hoe je begint
Je wilt beginnen met krachttraining, maar elk artikel dat je leest geeft weer een net iets ander schema, een andere frequentie, een ander aantal herhalingen wat het een beetje ingewikkeld maakt en waardoor je misschien juist niet meer begrijpt waar je nu echt moet beginnen.
In dit artikel leg ik uit wat daadwerkelijk bepaalt of je vooruitgang boekt, wat minder belangrijk is, en geef ik je een compleet voorbeeld krachttraining schema voor beginners om vandaag nog mee te starten.
Inhoudsopgave
De drie dingen die daadwerkelijk bepalen of je vooruitgang boekt
Voor spiergroei en kracht zijn er in essentie drie variabelen die er echt toe doen: hoeveel je in totaal traint (volume), hoe zwaar je traint (intensiteit), en of je dat over tijd opbouwt (progressie). Alles daaromheen, zoals de exacte verdeling over de week of de volgorde van oefeningen, is op zich wel belangrijk maar niet zo belangrijk als de eerste punten.
Dat is meteen waarom zoveel schema’s op internet op elkaar lijken en toch allemaal werken: zolang deze drie basisprincipes kloppen, is de rest grotendeels een kwestie van voorkeur en wat bij je past. Sidenote: het is wel belangrijk om vooraf te bedenken of je blessures hebt ja of nee, zo ja, check dan eerst of je bepaalde spiergroepen mag trainen voordat je een trainingsplan kiest.
Is je hoofddoel afvallen, dan is krachttraining nog om een extra reden belangrijk: het beschermt je spiermassa tijdens een calorietekort. Waarom dat zo cruciaal is, lees je in mijn artikel over krachttraining en afvallen.
Frequentie: waarom vaker trainen wél degelijk helpt
Na een training blijft spiereiwitsynthese, het proces waarbij je lichaam nieuw spierweefsel opbouwt, verhoogd gedurende ongeveer 24 tot 48 uur. Train je een spiergroep maar één keer per week, dan ligt die spiergroep de rest van de week buiten dat opbouwvenster. Train je die spiergroep vaker, dan activeer je dat venster vaker per week. Dit fysiologische mechanisme is de reden waarom minstens twee keer per week per spiergroep trainen al decennia als uitgangspunt geldt in de sportwetenschap.
Er is wel een technische kanttekening die de moeite waard is om te kennen. Een strengere studie die keek naar frequentie terwijl het totale trainingsvolume kunstmatig gelijk werd gehouden, vond geen meetbaar apart effect van frequentie op zich. Bekeken de onderzoekers frequentie zoals het in de praktijk gebeurt, zonder dat volume gelijk werd gehouden, dan was er wél een duidelijk voordeel voor hogere frequentie.
De verklaring die bij beide bevindingen past: hogere frequentie werkt in de praktijk vooral doordat het je in staat stelt om meer totaal volume per week te realiseren, met behoud van kwaliteit per set. Probeer je twintig sets voor één spiergroep in één training te proppen, dan raken de latere sets minder effectief door vermoeidheid. Verdeel je diezelfde sets over twee of drie trainingen, dan blijft elke set sterker, én activeer je het opbouwvenster van spiereiwitsynthese vaker per week.
Dus twee tot drie keer per week trainen per spiergroep is een wetenschappelijk onderbouwde keuze voor wie spieren wil opbouwen, zowel vanwege het frequenter activeren van spiereiwitsynthese als omdat het makkelijker is om voldoende kwalitatief volume te realiseren.
Hoeveel sets en herhalingen
Voor spiergroei werkt een breed bereik, van ongeveer 6 tot 20 herhalingen per set, allemaal vergelijkbaar goed, zolang je dicht bij spiervermoeidheid traint. Voor beginners is 8 tot 12 herhalingen per set een prettig startpunt: zwaar genoeg om een prikkel te geven, licht genoeg om de techniek onder de knie te krijgen.
Reken op 2 tot 4 sets per oefening, en in totaal 10 tot 20 sets per spiergroep per week, verdeeld over je trainingen. Begin aan de onderkant van die range en bouw op. Wat ik er wel bij moet zeggen, en dat zeg ik tegen al mijn klanten: als er 3 sets op je schema staat dan betekent dit wel dat het 3 werkende sets moeten zijn en dus NIET inclusief je warming up sets. Dus als je gewichten opbouwt en wat sets daarmee doet dan zijn dat je warming up sets en niet je ‘werkende’ sets.
Een voorbeeld krachttraining schema voor beginners om mee te beginnen
Een fullbody-schema, drie keer per week, is voor beginners de meest praktische keuze vind ik persoonlijk: elke spiergroep krijgt vanzelf voldoende frequentie, zonder dat je meteen een ingewikkelde split hoeft te plannen. Ook is dit een mooie manier om je spieren te laten wennen.
Maandag, woensdag, vrijdag (of drie dagen met één rustdag ertussen):
- Squat of beensquat-variant: 3 sets van 8-12
- Bench press of dumbbell press: 3 sets van 8-12
- Rij-oefening (cable row of dumbbell row): 3 sets van 8-12
- Roemeense deadlift: 2-3 sets van 8-12
- Overhead press: 2-3 sets van 8-12
- Core-oefening naar keuze: 2-3 sets
Rust 60 tot 90 seconden tussen sets. Verhoog het gewicht zodra je bij elke set het bovenste aantal herhalingen haalt met nog goede techniek.
Hoe je opbouwt: progressive overload in de praktijk
Progressive overload betekent dat je je spieren over tijd een geleidelijk grotere prikkel geeft: meer gewicht, meer herhalingen, of meer sets. Zonder die opbouw stopt de groei, ongeacht hoe goed je schema er verder uitziet. Ik ga hier uitgebreider op in in mijn artikel over progressive overload, inclusief de hormonale kant ervan.
Een bruikbare methode: houd je herhalingen bij. Haal je bij een oefening drie trainingen op rij het bovenste aantal herhalingen van je doelrange met goede techniek, verhoog dan het gewicht licht en begin weer onderaan de range. Zo bouw je gestaag op zonder te gokken.
Wat de meeste beginners fout doen
Te snel te zwaar willen. Techniek gaat voor gewicht, zeker in de eerste maanden. Een slechte uitvoering met veel gewicht levert minder op dan een goede uitvoering met minder gewicht, en verhoogt je blessurerisico.
Elke week een ander schema proberen. Vooruitgang vraagt consistentie over meerdere weken. Blijf bij je schema lang genoeg om te zien of het werkt, voordat je weer iets nieuws probeert.
Geen voortgang bijhouden. Zonder te weten wat je vorige keer deed, kun je niet gericht opbouwen. Een simpel notitieblok of app is voldoende.
Veelgestelde vragen voorbeeld krachttraining schema beginners
Hoe vaak per week moet ik een spiergroep trainen als beginner? Twee tot drie keer per week is wetenschappelijk goed onderbouwd, zowel omdat het opbouwvenster van spiereiwitsynthese (ongeveer 24-48 uur na een training) dan vaker per week wordt geactiveerd, als omdat het makkelijker is om voldoende kwalitatief trainingsvolume te realiseren dan wanneer je alles in één training per week probeert te proppen.
Hoeveel sets en herhalingen moet ik doen als beginner? 2 tot 4 sets per oefening, 8 tot 12 herhalingen per set, is een goed startpunt. In totaal 10 tot 20 sets per spiergroep per week, verdeeld over je trainingen.
Is een fullbody-schema goed voor beginners? Ja, een fullbody-schema drie keer per week is voor beginners de meest praktische keuze, omdat elke spiergroep vanzelf voldoende frequentie krijgt zonder een ingewikkelde split.
Wat is progressive overload? Het geleidelijk verhogen van de trainingsprikkel over tijd, via meer gewicht, meer herhalingen of meer sets. Zonder deze opbouw stopt spiergroei, ongeacht hoe goed het schema er verder uitziet.
Wat is de grootste fout die beginners maken? Te snel te zwaar willen tillen ten koste van de techniek, en te vaak van schema wisselen voordat een aanpak de kans heeft gekregen om te werken.
Wat is de grootste fout die beginners maken? Te snel te zwaar willen tillen ten koste van de techniek, en te vaak van schema wisselen voordat een aanpak de kans heeft gekregen om te werken.
Trainingsschema op maat
Wil je een trainingsschema dat is afgestemd op jouw niveau en doel? Bekijk mijn coachingpakketten of stuur me een bericht als je eerst een vraag hebt.
Mirjam, NOEX Fitness
Gebruikte bronnen
- Oorspronkelijke frequentiestudie (2016), niet gelijkgesteld in volume: Effects of Resistance Training Frequency on Measures of Muscle Hypertrophy, Sports Medicine
- Strengere vervolgstudie (2019), wél gelijkgesteld in volume, 25 onderzoeken: How many times per week should a muscle be trained to maximize muscle hypertrophy?, PubMed
You May Also Like
De beste voeding voor vetverbranding: Hoe voeding en training samenwerken voor optimale resultaten
8 december 2024
De 4 beste supplementen die iedereen zou moeten overwegen
4 november 2023